اينما وقعت الزوراء ؟ قلت : اللّه و حجته اعلم . قال : اعلم يا مفضل ، ان فى حوالى الرى جبلا اسود ، ابتني فى ذيله بلدة تسمى بالطهران و هى دار الزوراء . . . » شايد ، بنا بر احتمال بعضى ، بغداد را از آن جهت كه محل آمد و شد جمعيتهاى بسيارى بوده است زوراء گفته‌اند از مادهء زيارت . و همينطور طهران را ، بنا بر اين ، استعمال كلمه ، وصفى است نه اسمى . نيز در باب چهاردهم منتخب التواريخ از بحار ، از غيبت نعمانى ، روايت ديگرى نقل مىكند كه : « ان القائم من ولد على ( ع ) له غيبة كغيبة يوسف و رجعة كرجعة عيسى بن مريم ، ثم يظهر بعد غيبة مع طلوع النجم الآخر و خراب الزوراء و هى الرى ، الرواية » رك : منتخب التواريخ ، تأليف حاج محمد هاشم خراسانى ، چاپ كتابفروشى اسلاميهء تهران ، 1337 ش ، صفحهء 875 در شرح ديوان ابن فارض ، ذيل اين مطلع او : ارج النسيم سرى من الزوراء * سحرا فاحيى ميت الاحياء گويد : زوراء نام بغداد است و نيز نام دجله و نيز نام موضعى در مدينه ، به نزديكى مسجد پيامبر ( ص ) . رك : ج 2 ص 13 . ليكن ظاهرا مراد از زوراء در متن ( 312 ) رى است و حوالى رى . ( 208 ) 160 / 7 : [ مرغ ] كلوا - عبارت متن ( ص 313 س 21 ) چنين است : « و كنوا بطبرستان » . در تعليقات دخويه ، چيزى در اين باب كه روشنگر باشد نيست و چنين معلوم مىشود كه وى اين كلمه را فعل پنداشته است . اما به مدد نسخهء عكسى ( ورق 156 آ ) پيداست كه اين كلمه ، نام مرغى است . نسخه مىگويد : « و قال على بن ربن كاتب المازيار : بطبرستان طائر يسمونه « كلوا » يظهر ايام الربيع » دربارهء اين مرغ و اينكه در طبرستان است ، در دميرى سخن گفته شده است . نيز دميرى و ياقوت ، افسانهء اين مرغ و رفتارش را با گنجشكان آورده‌اند . ياقوت نيز - چون نسخهء عكسى - داستان اين مرغ را از كاتب مازيار ، على بن ربن ، نقل كرده اما نام آن را « ككم » ضبط كرده است . گويد : « و قال على بن ربن « 1 » الطبرى ، كاتب المازيار ، و كان حكيما فاضلا . . . كان فى طبرستان طائر يسمونه ككم ، يظهر ايام الربيع . . . »

--> ( 1 ) - در معجم البلدان - چاپ بيروت ، 1376 - على بن زين ، ضبط شده است . در معجم امين معلوف ، سخن ياقوت را نقل كرده و على بن رزين ضبط كرده است . و هر دو اشتباه است ، و چه بسا اشتباه چاپى . صحيح در نام پدر اين فاضل ، ربن است با فتح راء و باء و تشديد باء : ابو الحسين على بن ربن ( Rabban ) طبرى ، دبير مازيار بن قارن تا 224 هجرى قمرى .